Znaleźć można tu również wiele stron poświęconym odżywianiu: przepisy (na koktajl bananowy i ciastka bakaliowe, grillowanego kurczaka i inne), artykuł o słodzikach (wraz z próbką niskokalorycznego cukru DIABEX), rozmowa z Maksymilianem Wierzchoniem, który prowadzi własną restaurację oraz organizuje szkolenia z gotowania dla diabetyków. Ciekawą lekturą jest też artykuł na temat żywności typu „fast food”, z której wcale za wszelką cenę nie musimy rezygnować!

„Sposoby na cukier” to opis sytuacji, gdy poziom cukru jest za wysoki. Autorka wyjaśnia, kiedy tak się dzieje oraz udziela bardzo konkretnych wskazówek co robić w takich sytuacjach.

Dla miłośników podróży autorzy najnowszego przewodnika po polskich uzdrowiskach zabierają nas do Buska-Zdroju, przedstawiają ciekawe historie oraz informacje wraz z cenami zabiegów.

Magazyn zamieszcza także pompiarski artykuł „Design z pompą” o najnowszych trendach i technologiach, na które z niecierpliwością czekamy.

W tym numerze GLUKO.maga pojawił się krótki kurs obliczania wymienników białkowo-tłuszczowych. Wiele osób ma z tym problem, ale po przeczytaniu artykułu „Licz się z posiłkami” na pewno będzie im łatwiej. Cenną informacją jest czas rozkładania bolusa przedłużonego – polecam ten artykuł szczególnie mocno!

Dwie kolejne sylwetki, z którymi możemy się zapoznać, to B.B. King – nestor, król i ojciec bluesa, a jednocześnie ambasador walki z cukrzycą oraz Marek Łatas, który jako poseł na Sejm dzieli się z nami informacjami na temat refundacji leków przeciwcukrzycowych oraz o problemach z utrzymaniem diety cukrzycowej w sejmowej restauracji.

Gwoździem tego numeru jest artykuł „Byle do dzwonka” – o zmianach w szkołach, o podejściu nauczycieli i polskim prawie dotyczącym małych diabetyków.

Warto także spojrzeć na „Słodkie myśli z przymrużeniem oka”. Dla dzieci komiks, dla starszych krzyżówka oraz horoskop.

Miłej lektury!

Monika Szurdyga

Brak podobnych artykułów.

Przede wszystkim wywiad z dr Agnieszką Nowak-Musiej oraz Pawłem Musiejem - pomysłodawcami oraz organizatorami „Szkoły dla słodkich". To pierwsza w Polsce tego typu placówka, której celem jest szkolenie diabetyków, pokazanie, że z cukrzycą można żyć zupełnie normalnie.

W cyklu „pamiętnik" opowieść Piotra Sumara o 15 latach życia z cukrzycą syna, który zachorował mając zaledwie 3 lata.

„Poduchy na wiosnę" to zachęta do aktywności fizycznej z użyciem ... poduszkowca. A ciekawym miejscem do odwiedzenia to polecana w tym numerze Active'a słowacka Tatralandia - największy wodny ośrodek rozrywki i wypoczynku.

W tym numerze możemy przeczytać aż o dwóch słynnych osobach z cukrzycą. Pierwszą z nich jest nieżyjąca już Shirley Horn („Ostatnia mistrzyni ballady"), drugą 24-letni koszykarz Adam Morrison („Moja nowa dyscyplina"), którego cukrzyca zmobilizowała do walki o swoje sportowe marzenia.

Psycholog Jacek Santorski przekonuje, że mamy w sobie pokłady energii aż na 120 lat i podpowiada jak ją właściwie wykorzystać.

Znajdziemy tu także artykuł „Psy, które ratują życie", czyli potwierdzenie mojej osobistej tezy, że istnieje szansa, aby wyszkolić psa w taki sposób, żeby potrafił ostrzegać diabetyka przed zbliżającym się niedocukrzeniem.

Dla dzieci Jurek Kangurek z przyjaciółmi tym razem wita wiosnę, a dla smakoszy Kurt Scheller poleca lekkostrawne i proste do przyrządzenia pyszności z obliczonymi przez dietetyka wymiennikami węglowodanowymi oraz białkowo-tłuszczowymi.

Poza tym wiele ciekawostek, nowinek oraz oczywiście nagrody dla czytelników. Zachęcam do lektury!

Monika Szurdyga

Artykuły na podobny temat:

1. Trzeci numer „Active – Ciesz się życiem!”
2. Nowy numer Active – recenzja
3. Co w czwartym numerze kwartalnika „Active”?

Nie budzę się w nocy zlana zimnym potem, z drżącymi rękoma i kompletnie bez sił – Ewa, szczupła, zadbana i ładna 30-latka, mówi to ze spokojem. Cieszy się, że korzysta z nowych leków. Wreszcie łatwiej jej żyć. Choć dla wciąż zdrowej reszty ludzkości to „łatwiejsze życie” nadal jest nie do pozazdroszczenia. Gdy zamawiamy piwo, Ewa wyciąga swój podręczny zestaw „diabetologiczny”, kłuje się w palec, mierzy poziom cukru we krwi, oblicza indeks glikemiczny piwa i wstrzykuje sobie odpowiednią ilość insuliny. I tak już od prawie 20 lat. Od chwili, gdy u wówczas 11-letniej dziewczynki zdiagnozowano cukrzycę.

Wcześnie wykrywać, by żyć dłużej
Cukrzyca to choroba, przez którą organizm nie radzi sobie z wyłapywaniem cukru glukozy z krwi. W efekcie krąży jej w ciele zdecydowanie za dużo. Może to prowadzić do poważnych powikłań: utraty wzroku, chorób serca, zawałów, udarów mózgu lub miażdżycy, która z kolei skutkuje koniecznością amputacji kończyn. W skrajnych wypadkach chorzy na cukrzycę cierpią na odwodnienie i zapadają w śpiączkę. Nieleczeni mogą wcześnie umrzeć.

U zdrowego człowieka nadmiarową glukozą zajmuje się insulina, hormon produkowany przez wyspecjalizowane komórki w trzustce. Problemy z tym naturalnym procesem mogą objawiać się na dwa sposoby. W cukrzycy typu 1 organizm nie wytwarza wystarczającej ilości insuliny. Dzieje się tak dlatego, że ciało w ataku bezrozumnej furii niszczy wytwarzające hormon komórki trzustki. W cukrzycy typu 2 insuliny nie brakuje, lecz tkanki na nią nie reagują. Cukier może więc panoszyć się w organizmie i siać w nim spustoszenie.

Cukrzyca typu 1 jest prawdopodobnie uwarunkowana genetycznie i często objawia się jeszcze w dzieciństwie. Cukrzyca typu 2 to często efekt złego trybu życia: jedzenia zbyt słodko, zbyt tłusto i zbyt obficie, za małej aktywności fizycznej i wynikającej z tego wszystkiego otyłości. Zazwyczaj pierwsze jej symptomy pojawiają się w „późnej dorosłości”.

Na cukrzycę choruje coraz więcej osób. W 2007 roku – jak mówiono jesienią na poświęconej tej chorobie konferencji w Brukseli – na świecie żyło już blisko 250 milionów cukrzyków. To oznacza, że sześć procent dorosłych powinno się leczyć. Niewątpliwie mamy więc do czynienia ze światową epidemią. Prelegenci wielokrotnie podkreślali, jak ważna jest odpowiednio wczesna diagnoza. Jeśli cukrzycę wykryje się, zanim wystąpią powikłania, można opóźnić ich ujawnienie się o kilka lat. Dzięki temu zaś wydłużyć choremu życie.

Ważne są też nowe leki. Chorzy na cukrzycę typu 1 zawsze byli zdani na insulinę z zewnątrz. Bez niej nie są w stanie przeżyć. Wstrzykują ją sobie w ściśle odmierzonych dawkach. Jeżeli się pomylą i podadzą jej za mało lub zrobią to za późno, grozi im śpiączka. Jeśli za dużo – mogą zbyt mocno obniżyć poziom cukru. – W dzień najczęściej możemy wyczuć objawy spadku poziomu cukru we krwi, nie jest więc on aż tak niebezpieczny – opowiada chora na cukrzycę typu 1 Ewa. – Ale w nocy nie zawsze to się udaje. W konsekwencji może dojść do utraty przytomności, a w skrajnych wypadkach nawet do śmierci.

Ten problem, przynajmniej częściowo, rozwiązała nowa generacja leków, tak zwanych analogów insuliny. To z nich tak bardzo cieszy się Ewa. Chorzy na cukrzycę typu 2 z kolei chętnie zaczęli zażywać glitazony. Zmniejszają one oporność organizmu na insulinę, dzięki czemu choroba rozwija się wolniej. Jak wynika z raportu Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego, w większości państw Unii Europejskiej leki te są refundowane na poziomie 80–100 procent. W Polsce natomiast albo w ogóle nie są refundowane, albo w znacznie mniejszym stopniu. „Przykład analogów insuliny oraz glitazonów wskazuje na znaczne opóźnienie i niedopasowanie systemu refundacji do aktualnego stanu wiedzy i skutecznego leczenia, którego brak musi spowodować wzrost częstości przewlekłych powikłań” – konkludują autorzy raportu.

Przebudować miasta
W walce z cukrzycą typu 2 na pierwszy plan wysunęło się jednak zapobieganie. Opowiadali o tym naukowcy na lutowej konferencji Amerykańskiego Towarzystwa na rzecz Krzewienia Nauki w Bostonie. Spośród 6,5 miliarda mieszkańców świata już 1,6 miliarda ma nadwagę. Tym samym są w grupie najwyższego ryzyka rozwoju cukrzycy. Ich liczba z roku na rok rośnie. Główną przyczyną jest – jak to delikatnie określano – „westernizacja” trybu życia całego świata. Oznacza to, że ludzie przejmują amerykańskie nawyki: jedzą coraz bardziej kaloryczne potrawy i coraz mniej się ruszają.

– Jednak za tę kondycję nie można winić ani otyłych dzieci, ani ich rodziców – grzmiał zza katedry profesor Philip James z Londyńskiej Szkoły Higieny i Medycyny Tropikalnej. – Po prostu skonstruowaliśmy świat całkowicie nieodpowiedni dla zdrowego odżywiania się i fizycznej aktywności. To stało się problemem społeczności, a nie jednostek.

Profesor James za wzór postawił społeczności Oslo oraz Kopenhagi, które jego zdaniem „w porę zorientowały się, co się święci, i przedsięwzięły odpowiednie środki zapobiegawcze”. Obie stolice tak przeprojektowano, by ich struktura zachęcała mieszkańców do poruszania się pieszo bądź na rowerach. – W Kopenhadze ograniczono prędkość samochodów – mówił badacz. – To doprowadziło do wyraźnego spadku liczby wypadków. Ludzie poczuli się bezpiecznie. Wolą dziś spacerować lub jeździć rowerami.

W Oslo z kolei szkoły są ściśle kontrolowane pod kątem aktywności fizycznej uczniów. Dzięki temu ruch jest po prostu popularnym sposobem spędzania czasu również wśród dorosłych Norwegów. Oslo zaś stało się – jak to określił profesor James – „najszczuplejszym miastem Europy”.

Inna badaczka, Christina Economos z Uniwersytetu Tufts w Bostonie, opowiadała o eksperymencie, jakiemu poddano społeczność amerykańskiego miasteczka Somerville. Skupiono się na dzieciach, które nagminnie cierpiały na nadwagę. Akcja nazwana „Shape Up Somerville” trwała trzy lata. Podczas niej w wielu szkołach zmieniono menu stołówek. Ograniczono także dzieciom dostęp do lodów i słodyczy. W zamian uczniowie mogli do woli zajadać się świeżymi owocami. Miejskie restauracje serwujące zdrowe jedzenie zostały oznakowane jako „Zatwierdzone przez »Shape Up«”. Do szkół wytyczono ścieżki spacerowe. Zmieniono przejścia dla pieszych, tak by stały się bezpieczniejsze i bardziej widoczne. Przy szkołach ustawiono stojaki na rowery i rozszerzono sieć ścieżek dla cyklistów. – Dzięki temu udało się nam zmniejszyć przyrost wagi u ośmiolatków średnio o jeden funt [około 0,45 kilograma] przez cały rok szkolny – mówiła Christina Economos. – Tak, wiem, że nie jest to dużo – zastrzegła się od razu – ale zamierzamy dojść do sześciu funtów.

Profesor James z kolei nawoływał, żeby te udane akcje wprowadzać w życie również w innych miejscach świata, nawet jeśli nie są one najlepszym rozwiązaniem problemu. – Nie możemy już dłużej zwlekać – nawoływał. – Jeżeli dalej będziemy szukać idealnych rozwiązań, może się okazać, że będzie za późno.
Wojciech Mikołuszko

Źródło: „Przekrój”, nr 12/2008 20 marca 2008

Artykuły na podobny temat:

1. PEN – Dwa oblicza cukrzycy: cukrzyca typu 1
2. Hiperglikemia, czyli wysoki poziom cukru we krwi
3. Polskie dzieci coraz bardziej zagrożone cukrzycą

Jak zwykle znajdziemy w nim rozmowy ze „słodkimi". Pierwszym z nich jest Grzegorz Mularczyk z Ząbkowic Śląskich, który na cukrzycę zachorował w wieku 23 lat. Oczywiście na początku nie dopuszczał do siebie tej myśli, ale teraz cukrzyca nie przeszkadza w rozwijaniu jego pasji, a są nimi teatr oraz sport. Od dwóch lat określa się mianem „cyborga". W wywiadzie dowiecie się co to oznacza

Drugą słodką osobą jest Szymon Wieczorkiewicz - student Akademii Muzycznej w Poznaniu, którego życie kręci się wokół muzyki. On też - jak wielu z nas - jest zadowolonym z życia pompiarzem.

Active przedstawia także słynnego, słodkiego człowieka, którym w tym numerze jest 36-letni amerykański aktor - Dorian Gregory.

Psycholog społeczny - Jacek Santorski - podpowiada jak rozmawiać, aby pozbyć się negatywnych emocji i nie zrażać do siebie innych osób. Na końcu jego artykułu pojawia się słowo, które być może niedługo wejdzie do terminologii medycznej.

Podobnie jak w poprzednim numerze i teraz możemy przeczytać zwierzenia mamy 8-letniej Marysi.

Ponieważ trwa zima, Active proponuje kilka niezawodnych sposobów na aktywne spędzanie czasu właśnie o tej porze roku oraz prezentuje kosmetyki, które na pewno ochronią naszą skórę przed mrozem i wiatrem.

Swoje wykwintne dania prezentuje Kurt Scheller, a dzieciom umili czas Jurek Kangurek. A oprócz tego jeszcze kilka ciekawych tekstów i - naturalnie - nasz „pompiarski" artykuł. Aha, oczywiście są nagrody za najciekawsze e-maile oraz listy!

Czwarty numer „Active - ciesz się życiem" pokazuje też dwie nowości: Accu-Chek Link Assist - urządzenie pomagające założyć zestaw infuzyjny oraz Accu-Chek Go - najnowszy glukometr, który już niedługo będzie dostępny w Polsce.

Dla zainteresowanych prenumeratą:

„Active - Ciesz się życiem!"

ul. Genewska 18,

03-940 Warszawa

Tel/fax: 022 617 93 23 oraz 022 617 93 86

Pozdrowienia! Monika Szurdyga

Artykuły na podobny temat:

1. Trzeci numer „Active – Ciesz się życiem!”
2. Kolejny numer kwartalnika „Active – Ciesz się życiem!”
3. Active dostępny w sieci GreenWay

Przede wszystkim wywiad z POMPIARZEM - Miśkiem, czyli Michałem Burdzińskim, który od dawna zajmuje się wyszukiwaniem gorących newsów na temat cukrzycy dla pompiarzy.pl. Dzięki lekturze Active'a poznajemy Miśka jeszcze lepiej. Opowiada on o początkach swojej choroby, wielkiej pasji sportowej, studiach na AWFie („nierealnych" dla cukrzyka...?) i miłości.

Oprócz Miśka „Active" przedstawia innego młodego człowieka - Maćka Głowackiego, który nie wyobraża sobie życia bez roweru oraz gór. On także choruje na cukrzycę i mimo tego, jest bardzo aktywną i radosną osobą. Tak samo jak Aida Turturro, która oprócz cukrzycy cierpi na reumatoidalne zapalenie stawów, lecz nie przeszkadza jej to pojawiać się tak na małym, jak i dużym (amerykańskim) ekranie.

Te 3 historie napawają optymizmem młode osoby, bo pokazują, że cukrzyca nie zamyka żadnych drzwi. Również rodzice małych cukiereczków znajdą tu słowa otuchy, czytając opowieść mamy 8-letniej Marysi chorej na cukrzycę dopiero od roku.

Jak zwykle psycholog Jacek Santorski udziela cennych wskazówek (tym razem o odpoczywaniu po wakacjach), a Kurt Scheller poleca „Dania z listkiem w tle" (każde danie ma opracowaną wartość energetyczną wg specjalistki z Instytutu Żywności i Żywienia).

Poza tym trzeci numer „Active'a" to jak zwykle dawka kultury, informacji, nowinek. Mnie najbardziej zainteresował cukier w płynie „Wellion", który jest remedium na hipoglikemię (nawet jeśli się już straci przytomność, osoba pomagająca może nim posmarować wewnętrzną stronę policzków, a 1 WW z 1 saszetki wchłonie się od razu).

Jurek Kangurek wraca do szkoły i ma oczywiście nowe konkursy z nagrodami. Redakcja zachęca czytelników do lektury oraz dzielenia się opiniami na temat kwartalnika „Active" (i tu także nagrody!).

Dla zainteresowanych prenumeratą:

„Active - Ciesz się życiem!"

ul. Genewska 18,

03-940 Warszawa

Tel/fax: 022 617 93 23 oraz 022 617 93 86.

Monika Szurdyga

Artykuły na podobny temat:

1. Kolejny numer kwartalnika „Active – Ciesz się życiem!”
2. Nowy numer Active – recenzja
3. Active dostępny w sieci GreenWay

Moment diagnozy odmienia życie człowieka. Jak żyć z przewlekłą, nieuleczalną chorobą? Cukrzyca jawi się jako coś groźnego i niemożliwego do opanowania. Człowiek najpierw pyta:, dlaczego ja? W tym pytaniu jest złość, strach, bezsilność. Jak czuje się osoba, której funkcjonowanie od momentu diagnozy polega na ciągłym wyrównywaniu poziomu cukru? Najtrudniejsze jest utrzymanie ciągłej motywacji do leczenia.

Na początek mała sonda. Zapy­tajmy przypadkowych ludzi na ulicy o skojarzenia z pojęciem „cukrzyca". Najczęściej powtarzające się odpowiedzi to: choroba osób otyłych, w średnim wieku, dieta, tabletki, insulina. Oczywiście, inne emocje budzi to słowo w człowieku, który nigdy nie spotkał osoby z cukrzycą, zupełnie inne w rodzicu dziecka chorego na cukrzycę, a jeszcze inne u diabetyka, żyjącego na co dzień ze swoją chorobą.

Od czternastu lat choruję na cukrzycę typu 1 i staram się sobie radzić z własnymi emocjami w trudnej codzienności z nieuleczalną, przewlekłą dolegliwością. Jednocześnie jako psycholog-terapeuta pomagający osobom z cukrzycą, obserwuję, jak to robią inni. Słucham relacji świeżo zdiagnozowanych osób i rozmawiam o zaniku motywacji do leczenia z diabetykami z długim stażem cukrzycowym. To są niełatwe rozmowy. Korzystam jednak nie tylko ze swojej psychologicznej wiedzy i umiejętności, ale też z własnych doświadczeń. Rozumiem, jak może czuć się osoba, której funkcjonowanie opiera się na ciągłym wyrównywaniu poziomu cukru. Ale to, co pozwala mi tak dobrze rozumieć innych, bywa też utrudnieniem. Czasem nie potrafię się ustrzec porównywania mojej choroby z cukrzycą moich pacjentów. Ciągle uczę się dystansu do cukrzycy. Jest to choroba bardzo indywidualna i każdy przeżywa ją na swój sposób.

Zaprzeczenie, lęk i izolacja

To, jak pacjent przyjmie diagnozę cukrzycy i jak będzie dalej kierować swoim życiem, zależy od wielu czynników. Znaczenie ma wiek, w którym zachorował, jego zasoby społeczne i intelektualne, cechy charakteru i osobowość. Inne wymagania w stosunku do leczenia będą obowiązywać osobę z cukrzycą typu I, trochę inaczej będzie to wyglądać u diabetyka z cukrzycą typu II. Jednak są pewne wspólne emocje i powiązane z nimi etapy funkcjonowania w chorobie przewlekłej: zaprzeczenie, lęk i izolacja, gniew i złość, targowanie się, depresja, pogodzenie się i akceptacja. Nie każda osoba z cukrzycą musi przejść przez te wszystkie etapy reakcji emocjonalnych; niektóre w ogóle się nie pojawiają, do niektórych się wraca. Ważne jest uświadomienie sobie tych emocji i przepracowanie ich, co doprowadzi do częściowej lub pełnej akceptacji cukrzycy. Ale też etap pogodzenia się może nigdy nie nastąpić.

W momencie postawienia diagnozy i otrzymania informacji o przewlekłości i nieuleczalności choroby, jawi się ona jako coś groźnego i trudnego do opanowania. Wstrząsem bywają informacje o konieczności częstych pomiarów poziomu cukru, wykonywania zastrzyków, dostosowania posiłków do dawki przyjmowanego leku. U niektórych osób „z odsieczą" przychodzą silne wewnętrzne mechanizmy obronne, które nie dopuszczają do świadomości faktu zachorowania. Niektórzy na początku szukają informacji, które mogłyby zmienić diagnozę. Diagnoza jednak okazuje się prawdziwa.

Wtedy rodzi się pytanie: jak żyć? Czy uda się zbudować nową rzeczywistość? Czy uda się zrealizować dotychczasowe marzenia i cele?

Po obudzeniu się ze śpiączki ketonowej i kilku dniach w szpitalu, stawiałam sobie właśnie takie pytania. Bardzo się bałam, jak wielu innych diabetyków. A informacje o możliwych powikłaniach w przyszłości, którymi byłam ciągle bombardowana, sprawiały, że uciekałam w swój wewnętrzny świat. Kontakty z otoczeniem i współczujące gesty nie były mi potrzebne.

Pytałam siebie: dlaczego mając kilkanaście lat, plany życiowe, zachorowałam?

Diabetycy, z którymi pracuję jako terapeuta, mówią też o napadach panicznego lęku, gdy myślą o restrykcyjnych zaleceniach lekarskich i wizji tragicznej przyszłości. Nie potrafią poradzić sobie z pojawiającymi się emocjami, boją się ich.

Gniew, złość

Czas mija. Dociera do nas coraz więcej wiadomości na temat choroby, poznajemy sposoby nowego życia. Napływające informacje o cukrzycy są przetwarzane i wtedy pojawia się gniew - skierowany przeciwko najbliższemu otoczeniu, przeciwko lekarzowi, rodzinie, losowi, Bogu. Może to być również złość na samego siebie z powodu zaniedbań, których chory się dopuścił, a które według niego są przyczyną choroby. Doszukuje się winy i kary za dotychczasowy sposób życia. Codzienność życia z cukrzycą - wstrzykiwanie insuliny, przestrzeganie diety, godzin posiłków - sprawia, że gniew rośnie.

U osób z cukrzycą typu II eskalacja gniewu związana jest z decyzją lekarza o włączeniu od samego początku insulinoterapii, o konieczności rezygnacji z nałogów i drastycznej zmiany diety. Nie chcą pogodzić się ze zmianami. Tłumaczą się przede wszystkim swoim wiekiem (bo ta cukrzyca dotyka w większości ludzi w wieku średnim), w którym nie dokonuje się już nagłych zmian życiowych. Jednak coraz częściej cukrzyca typu II dotyka także otyłych dzieci. Ich emocje i odczucia ich rodziców są szczególnie silne. A konsekwencją pozostawania w gniewie jest niechęć stosowania się do leczenia, częste zmiany lekarza prowadzącego, gdy ten wymaga zbyt wiele.

Ja również przeszłam ten etap, jednak nie zdawałam sobie wówczas sprawy, że to wahania poziomu cukru wpływają na moje odczucia. Bywały dni, gdy czułam się bardzo zmęczona i winiłam się za to, a to był efekt hiperglikemii. Złość kierowałam też przeciwko osobom zdrowym - że nie są w stanie zrozumieć mojego problemu. Pomogły mi wizualizacje i ćwiczenia oddechowe. Gdy złość mijała, starałam się zebrać jak najwięcej informacji o chorobie i jak najlepiej poznać swój organizm.

Miał rację Seneka Młodszy, mówiąc, że „najlepszym lekarstwem na gniew jest poczekać".

Źródło: artykuł i ilustracja pochodzi z najnowszego numeru magazynu psychologicznego "Charaktery", następne fragmenty będziemy publikować w najbliższych dniach.

Magdalena Chomka jest psychologiem społecznym, zajmuje się pomocą psychologiczną osobom z cukrzycą w Polskim stowarzyszeniu Diabetyków w Warszawie. W pracy z pacjentami stosuje podejście poznawczo-behawioralne. Choruje na cukrzycę typu I.

Artykuły na podobny temat:

1. Charaktery: Cukrzyca słodko gorzka część 2
2. Charaktery: Cukrzyca słodko gorzka część 3
3. PEN – Dwa oblicza cukrzycy: cukrzyca typu 1

Są to m.in.:
• trzęsienie się
• potliwość
• bladość
• bóle głowy
• zaburzenia widzenia
• senność
• zmęczenie
• mrowienie
• problemy z koncentracją
• irytacja, wzmożona pobudliwość
• zmiany osobowości
• zmiany zachowania
• brak czucia w obrębie ust i niemożność przełykania
• drgawki
• utrata przytomności.

Większość osób reaguje na obniżenie poziomu glikemii w podobny, typowy dla siebie sposób. Przed rozpoczęciem nauki lub po zdiagnozowaniu cukrzycy, rodzice powinni poinformować nauczyciela o typowych dla danego ucznia objawach. Jednak może się zdarzyć, że u danej osoby wystąpią inne niż zazwyczaj objawy. Na przykład hipoglikemia może wpływać na proces myślenia i zachowanie. Objawy hipoglikemi mogą, więc być czasami interpretowane jako niewłaściwe lub niegrzeczne zachowanie.
W razie jakichkolwiek wątpliwości należy zbadać poziom cukru. Jeżeli uczeń gwałtownie zmienia zachowanie, staje się agresywny lub nie można z nim nawiązać kontaktu, traci przytomność; jeśli występują u niego drgawki, a nie masz dostępu do glukometru, zastosuj działania przewidziane na wypadek hipoglikemii.

W następnym odcinku, kolejny artykuł serii: Co zrobić w przypadku hipoglikemii?

Dwumiesięcznik "Pen" jest dostępny w:

oddziałach i kołach PSD
kołach TPD (Towarzystwo Przyjaciół Dzieci)
w aptekach (zaopatrywanych przez Torfarm i PGF)
w Empikach
u regionalnych przedstawicieli firm farmaceutycznych

Artykuły na podobny temat:

1. PEN – Co zrobić w przypadku hipoglikemii?
2. Płynna Glukoza pomocna w hipoglikemii
3. PEN – Najczęstszy problem: hipoglikemia

Nie zawsze udaje się zapobiec hipoglikemii, która stanowi największe zagrożenie dla uczniów z cukrzycą. Przestrzeganie planu leczenia cukrzycy w szkole - pomiarów cukru, posiłków, ilości podawanej insuliny - w dużej mierze zmniejsza ryzyko wystąpienia hipoglikemii, ale go nie eliminuje. Dlatego tak ważne jest prowadzenie stałych pomiarów poziomu glukozy we krwi. Niewielka hipoglikemia może być łatwo i skutecznie leczona. Nieleczona, może doprowadzić do utraty przytomności i stanowić zagrożenie dla życia dziecka.

Wielu uczniów, zwłaszcza starszych, wyczuwa pierwsze objawy spadku poziomu cukru. Nauczyciele i opiekunowie powinni jednak pamiętać, że nawet najbardziej odpowiedzialny i doświadczony mały diabetyk może niekiedy nie rozpoznać symptomów hipoglikemii. Zaangażowanie w jakąś zabawę, na przykład na lekcji wychowania fizycznego, może odwrócić jego uwagę od własnego samopoczucia, co sprawi, że hipoglikemia zostanie rozpoznana na późniejszym etapie.

Szybkie rozpoznanie pierwszych objawów pozwala też na szybką reakcję zgodną z zaleceniami zawartymi w planie leczenia danego ucznia, uzgodnionym z rodzicami i opiekunami. Osoby mające kontakt z dzieckiem, gdy przebywa ono na terenie szkoły, powinny umieć rozpoznać objawy hipoglikemii.

W następnym odcinku, kolejny artykuł serii: Objawy hipoglikemii

Dwumiesięcznik "Pen" jest dostępny w:

oddziałach i kołach PSD
kołach TPD (Towarzystwo Przyjaciół Dzieci)
w aptekach (zaopatrywanych przez Torfarm i PGF)
w Empikach
u regionalnych przedstawicieli firm farmaceutycznych

Artykuły na podobny temat:

1. Hipoglikemia, czyli niski poziom cukru we krwi
2. PEN: Kolejny problem – Hiperglikemia
3. PEN – Objawy hipoglikemii

Najkorzystniejsze jest stworzenie sytuacji, w której uczeń może przeprowadzać pomiary i reagować na nie w klasie. Pozwala to na szybkie działanie, zapobiegające pogorszeniu stanu ucznia, który jednocześnie nie przerywa zajęć. Ponadto jeżeli pomiary przeprowadzane są w klasie, tracą swoją tajemniczość i nie wzbudzają niezdrowego zainteresowania innych uczniów. Jeżeli jednak dziecko i rodzice uznają, że chcą zachować chorobę w tajemnicy przed innymi dziećmi, uczeń powinien mieć możliwość opuszczenia klasy w momencie, gdy występuje konieczność wykonania pomiarów i korekty leczenia. Należy wcześniej ustalić, gdzie będą dokonywane pomiary – najlepiej, aby był to gabinet pielęgniarki. Musimy również pamiętać, że przy nasilonych objawach uczeń nie powinien samotnie opuszczać klasy, gdyż zwłaszcza hipoglikemia grozi utratą przytomności.

Przeprowadzanie pomiarów nie stanowi zagrożenia dla innych uczniów i personelu szkolnego, nie zakłóca toku lekcji. Sposób przechowywania zużytych pasków należy uzgodnić z rodzicami podczas wstępnego szkolenia.
Umożliwienie uczniowi wykonywania pomiarów, kiedy tylko zajdzie taka potrzeba jest podstawowym elementem leczenia cukrzycy
w szkole. Pozwala to na stałą kontrolę poziomu cukru we krwi i szybkie reakcje na nieprawidłowe wyniki. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko powikłań: długoterminowych, jak choroby nerek, wzroku, serca i bezpośrednich - zaburzenia koncentracji, ryzyko utraty przytomności. Unikamy również dużych wahań poziomu glukozy – mniejsze wahania łatwiej leczyć. Niewielkie wahania poziomu cukru są mniej niebezpieczne dla zdrowia. Jeżeli uczeń ma możliwość przeprowadzania pomiarów w klasie, w przypadku spadku poziomu cukru często wystarczy zjedzenie przekąski. Możliwość stałego prowadzenia pomiarów zwiększa niezależność i odpowiedzialność ucznia.

W następnym odcinku, drugi artykuł z serii: Uczeń musi mierzyć poziom cukru we krwi

Dwumiesięcznik "Pen" jest dostępny w:

oddziałach i kołach PSD
kołach TPD (Towarzystwo Przyjaciół Dzieci)
w aptekach (zaopatrywanych przez Torfarm i PGF)
w Empikach
u regionalnych przedstawicieli firm farmaceutycznych

Artykuły na podobny temat:

1. PEN – Uczeń musi mierzyć poziom cukru we krwi cz1
2. Hipoglikemia, czyli niski poziom cukru we krwi
3. Hiperglikemia, czyli wysoki poziom cukru we krwi

Nowoczesne glukometry potrafią gromadzić w swojej pamięci wyniki pomiarów wraz z datą i godziną, zapamiętują dawki insuliny oraz inne informacje. Mogą też być podłączane do komputera i przystosowane do współpracy z programami do analizy danych. Zgromadzone informacje są przetwarzane przez komputer w postaci wykresu lub analizy z wydrukiem. Jest to bardzo
przydatne dla lekarza, dziecka i jego rodziców.

Aby glukometr pokazywał prawidłowe wartości poziomu cukru we krwi należy postępować zgodnie z instrukcją jego obsługi. Np. zbyt mała kropla krwi naniesiona na pasek testowy spowoduje, że odczyt będzie fałszywy. Fałszywie wysoki odczyt może spowodować zbyt późne i niedokładne wytarcie paska testowego oraz glukoza na palcach. Natomiast fałszywie niski odczyt może nastąpić po zbyt późnym naniesieniu kropli krwi na pasek lub naniesieniu niewystarczającej ilości krwi, bądź gdy na palcu znajduje się ślina lub woda. Przed pomiarem trzeba dokładnie umyć ręce mydłem i wodą, najlepiej ciepłą, gdy mamy zimne palce.

W następnym odcinku, drugi artykuł z serii: Uczeń musi mierzyć poziom cukru we krwi

Dwumiesięcznik "Pen" jest dostępny w:

oddziałach i kołach PSD
kołach TPD (Towarzystwo Przyjaciół Dzieci)
w aptekach (zaopatrywanych przez Torfarm i PGF)
w Empikach
u regionalnych przedstawicieli firm farmaceutycznych

Artykuły na podobny temat:

1. PEN – Uczeń musi mierzyć poziom cukru we krwi cz2
2. Hiperglikemia, czyli wysoki poziom cukru we krwi
3. Hipoglikemia, czyli niski poziom cukru we krwi